કેન્સરની દવાઓના ભાવમાં કરવામાં આવેલા ફેરફારથી અનેક દર્દીઓને સારવારના ખર્ચમાં રાહત મળી શકે છે. કુલ 543 બ્રાન્ડ-પેકમાંથી 397ના ભાવ ઘટાડવામાં આવ્યા છે. આ લગભગ 73 ટકા થાય છે.
આપેલા આંકડા અનુસાર, 217 દવાઓના ભાવમાં 50 ટકાથી વધુ ઘટાડો થયો છે. 97 બ્રાન્ડ-પેકના ભાવમાં 70 ટકાથી વધુ અને 50માં 80 ટકાથી વધુ ઘટાડો નોંધાયો છે. પાંચ બ્રાન્ડ-પેકની કિંમતોમાં તો 90 ટકાથી પણ વધુ ઘટાડો થયો છે. જોકે, 146 બ્રાન્ડ-પેકની કિંમતોમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી. એટલે કે તમામ કેન્સરની દવાઓ સસ્તી થઈ નથી.
₹80,071નું ઇન્જેક્શન હવે ₹7,150માં મળશે
ભાવમાં સૌથી મોટો ઘટાડો થિયોટેપા 100 મિલિગ્રામ ઇન્જેક્શનના એક વાયલમાં થયો છે. સેમટેવા બ્રાન્ડ હેઠળ મળતી આ દવાની કિંમત ₹80,071.86થી ઘટીને ₹7,150.33 થઈ છે. આ ઉપરાંત, પાલ્બોસિક્લિબની પાલ્બોપ્રો દવાના 21 કેપ્સ્યુલના પેકની કિંમતમાં પણ મોટો ઘટાડો થયો છે.
પહેલાં આ પેક ₹40,421માં મળતો હતો, જે હવે ₹2,720માં ઉપલબ્ધ થવાનો છે. આવા ઘટાડાથી સંબંધિત દવાઓ વાપરતા દર્દીઓના સારવાર ખર્ચમાં નોંધપાત્ર રાહત મળી શકે છે. જોકે, વાસ્તવિક બચત દર્દીને સૂચવવામાં આવેલી દવા, જરૂરી ડોઝ અને સારવારની અવધિ પર આધારિત રહેશે.
દવાઓના ભાવ ઘટાડવાનો નિર્ણય કેમ લેવાયો?
કેન્સરની દવાઓના ભાવ ઘટાડવા માટે સરકારે ટ્રેડ માર્જિન રૅશનલાઇઝેશન (TMR) નીતિ હેઠળ પગલાં લીધાં છે. આ નીતિનો હેતુ દવાઓના વેચાણ દરમિયાન સપ્લાય ચેઇનમાં લાગતા માર્જિનને નિયંત્રિત કરીને દર્દીઓ માટે દવાઓની કિંમત ઓછી કરવાનો છે.
આપેલી માહિતી અનુસાર, સરકારે 137 કેન્સરવિરોધી દવાઓના સોલ્ટ માટે ટ્રેડ માર્જિનને મહત્તમ છૂટક કિંમતના 30 ટકા સુધી મર્યાદિત કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો. ત્યારબાદ દવા કંપનીઓએ નવી કિંમતોની વિગતો રજૂ કરી છે.
જોકે, દવાઓના ભાવ ઘટાડવાની સાથે બજારમાં તેમનો પૂરતો પુરવઠો જળવાઈ રહે તે પણ જરૂરી છે. માર્જિનમાં ફેરફારથી દર્દીઓને રાહત મળે, પરંતુ દવાઓની ઉપલબ્ધતા પર નકારાત્મક અસર ન પડે તે માટે સતત દેખરેખ જરૂરી બની શકે છે.
કેટલીક મોંઘી કેન્સરની દવાઓના ભાવ યથાવત્
કેન્સરની અનેક દવાઓના ભાવ ઘટ્યા હોવા છતાં કેટલીક મોંઘી દવાઓની કિંમતોમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી. તેમાં ઇમ્યુનોથેરાપીની દવા કીટ્રુડાનો પણ સમાવેશ થાય છે.
આપેલી માહિતી અનુસાર, કીટ્રુડાની કિંમત ₹2,16,500 યથાવત્ છે. આ ઉપરાંત, સ્તન કેન્સરની સારવારમાં ઉપયોગમાં લેવાતી રિબોસાયક્લિબની કિંમત ₹24,435 પર સ્થિર છે. ટેગ્રિસો, ટેસેન્ટ્રિક, ડાર્ઝાલેક્સ અને ઇમ્ફિંજી જેવી દવાઓના ભાવમાં પણ ફેરફાર થયો નથી.
આ દવાઓની કિંમતો યથાવત્ રહેતાં દર્દીઓ માટે સારવારનો ખર્ચ હજુ પણ ઊંચો રહી શકે છે. ખાસ કરીને નવી દવાઓ અને પેટન્ટ હેઠળની દવાઓના ભાવ ઘટાડવા માટે અલગ નીતિગત પડકારો હોઈ શકે છે.
કેન્સરની દવાઓના ઊંચા ભાવ પર સુપ્રીમ કોર્ટની ચિંતા
કેન્સરની દવાઓના ભાવમાં મોટા તફાવતનો મુદ્દો સુપ્રીમ કોર્ટમાં પણ ઉઠ્યો હતો. આપેલા અહેવાલ મુજબ, 29 સપ્ટેમ્બરે સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટે સવાલ કર્યો હતો કે ₹2,700ની ખરીદી કિંમત ધરાવતી દવાની મહત્તમ છૂટક કિંમત ₹27,000 કેવી રીતે હોઈ શકે.
જસ્ટિસ વિક્રમ નાથ અને જસ્ટિસ સંદીપ મહેતાની બેન્ચે દવાઓની ખરીદી કિંમત અને દર્દીઓ પાસેથી વસૂલવામાં આવતી રકમ વચ્ચેના તફાવત અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. આ સુનાવણીમાં કેન્સરની સારવારના વધતા ખર્ચ અને દવાઓની કિંમતો પર નિયંત્રણની વ્યવસ્થા અંગે સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા હતા.
આ મુદ્દો ફરી દર્શાવે છે કે કેન્સરની સારવારમાં દવાઓની કિંમત દર્દીઓ અને તેમના પરિવારો માટે મોટો આર્થિક બોજ બની શકે છે.



