પરંતુ કેટલીકવાર આ લક્ષણો હૃદયની ધમનીઓમાં બ્લોકેજ હોવાનો સંકેત પણ હોઈ શકે છે. હૃદય સુધી પૂરતું લોહી અને ઓક્સિજન ન પહોંચે ત્યારે ગંભીર સમસ્યાઓ ઊભી થઈ શકે છે. તેથી વારંવાર દેખાતાં આવા લક્ષણોની સમયસર તપાસ કરાવવી જરૂરી છે.
હૃદયની નસોમાં બ્લોકેજ કેવી રીતે થાય છે?
હૃદયને યોગ્ય રીતે કામ કરવા માટે સતત લોહી અને ઓક્સિજનની જરૂર પડે છે. હૃદય સુધી લોહી પહોંચાડતી કોરોનરી ધમનીઓમાં કોલેસ્ટ્રોલ અને અન્ય પદાર્થો જમા થવાથી ધમનીઓ સાંકડી થઈ શકે છે.
પરિણામે હૃદયના સ્નાયુઓ સુધી લોહીનો પુરવઠો ઘટી શકે છે. આ સ્થિતિમાં શારીરિક શ્રમ દરમિયાન છાતીમાં દુખાવો, દબાણ અથવા શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થઈ શકે છે. ગંભીર અવરોધ હૃદયરોગના હુમલાનું જોખમ પણ વધારી શકે છે.
ડાબી મુખ્ય કોરોનરી ધમનીમાં બ્લોકેજ કેમ ગંભીર છે?
ડાબી મુખ્ય કોરોનરી ધમની હૃદયના મોટા ભાગને લોહી પહોંચાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. તેની શાખાઓ હૃદયના મોટા વિસ્તારને રક્ત પૂરું પાડે છે.
તેથી આ ધમનીમાં ગંભીર અવરોધ હોય તો હૃદયના સ્નાયુઓને લોહીનો પુરવઠો નોંધપાત્ર રીતે ઘટી શકે છે. આવા કિસ્સામાં યોગ્ય નિદાન અને સમયસર સારવાર ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ બને છે.
છાતીમાં દુખાવા સિવાય પણ દેખાઈ શકે છે લક્ષણો
હૃદયની સમસ્યા ધરાવતા દરેક વ્યક્તિને એકસરખાં લક્ષણો અનુભવાતાં નથી. કેટલાક લોકોને છાતીમાં ભારેપણું અથવા દબાણ અનુભવાય છે, જ્યારે અન્ય લોકોને શ્વાસ ચઢવો, અસામાન્ય થાક લાગવો કે બેચેની થવી જેવા સંકેતો દેખાઈ શકે છે. ખાસ કરીને શારીરિક પ્રવૃત્તિ દરમિયાન લક્ષણો વધતાં હોય અને આરામ કરવાથી ઓછાં થતાં હોય, તો તબીબી તપાસ કરાવવી જરૂરી છે.
આ લક્ષણો પર ખાસ ધ્યાન આપો:
- ચાલતી વખતે અથવા સીડી ચઢતી વખતે શ્વાસ ચઢવો.
- શારીરિક શ્રમ દરમિયાન છાતીમાં દુખાવો, દબાણ કે ભારેપણું લાગવું.
- થોડું કામ કર્યા પછી પણ અસામાન્ય થાક અનુભવવો.
- ખભા, હાથ, પીઠ અથવા જડબા સુધી દુખાવો ફેલાવો.
- પ્રવૃત્તિ દરમિયાન થતી અગવડતામાં આરામ કરવાથી ઘટાડો થવો.
આ લક્ષણો હંમેશાં હૃદયની નસોમાં બ્લોકેજને કારણે જ થાય એવું નથી. જોકે, તે વારંવાર દેખાય તો તેને ગેસ કે નબળાઈ માનીને અવગણવા નહીં.
બાયપાસની સલાહ મળી હોય તો એન્જિયોપ્લાસ્ટી થઈ શકે?
હૃદયની ધમનીઓમાં બ્લોકેજની સારવાર દરેક દર્દી માટે એકસરખી હોતી નથી. સારવાર નક્કી કરતી વખતે ડૉક્ટર બ્લોકેજનું સ્થાન, તેની ગંભીરતા, કેટલી ધમનીઓ અસરગ્રસ્ત છે અને હૃદયની સ્થિતિ જેવા પરિબળો ધ્યાનમાં લે છે. એન્જિયોગ્રાફી દ્વારા ધમનીઓમાં બ્લોકેજની સ્થિતિ જાણી શકાય છે. ત્યારબાદ દર્દી માટે દવાઓ, એન્જિયોપ્લાસ્ટી અથવા બાયપાસ સર્જરીમાંથી કયો વિકલ્પ યોગ્ય છે તે નક્કી કરવામાં આવે છે. કેટલાક દર્દીઓમાં એન્જિયોપ્લાસ્ટી શક્ય હોઈ શકે છે, જ્યારે અન્ય કિસ્સાઓમાં બાયપાસ વધુ યોગ્ય બની શકે છે. તેથી બીજા દર્દીની સારવાર જોઈને પોતે નિર્ણય લેવો નહીં; નિષ્ણાતની સલાહ લેવી જરૂરી છે.
હૃદયની ધમનીઓમાં બ્લોકેજનું જોખમ કઈ બાબતોથી વધે છે?
હૃદયની ધમનીઓમાં બ્લોકેજ થવાનું જોખમ વધારતાં પરિબળોમાં હાઈ બ્લડ પ્રેશર, ડાયાબિટીસ, હાઈ કોલેસ્ટ્રોલ, ધૂમ્રપાન, સ્થૂળતા, શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ અને પરિવારમાં હૃદયરોગનો ઇતિહાસ સામેલ છે. આ પરિબળોનું યોગ્ય નિયંત્રણ હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે મહત્વપૂર્ણ છે.



