મોંઘવારીનો ડામ! જથ્થાબંધ ફુગાવો 5 વર્ષની ટોચે, ક્રૂડ ઓઈલમાં 50% ઉછાળો

wholesale inflation India 5 year high crude oil price surge : ઉદ્યોગ મંત્રાલયના રિપોર્ટ અનુસાર, આ વધારા પાછળનું સૌથી મોટું અને મુખ્ય કારણ ઇંધણ અને વીજળી ક્ષેત્રમાં થયેલો ભાવવધારો છે. પશ્ચિમ એશિયામાં ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવ અને યુએસના હસ્તક્ષેપને કારણે વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં આગ લાગી છે.

માત્ર એક મહિનામાં કાચા તેલના ભાવ 70 ડોલર પ્રતિ બેરલથી વધીને 122 ડોલર પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચી ગયા છે. આ વૈશ્વિક અસ્થિરતાની સીધી અસર ભારતીય WPI ડેટા પર જોવા મળી છે, જ્યાં ક્રૂડ પેટ્રોલિયમ ક્ષેત્રનો ફુગાવો ફેબ્રુઆરીના -1.29% થી કુદકો મારીને માર્ચમાં સીધો 51.57% પર પહોંચી ગયો છે.

ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો, પરંતુ ખાદ્ય ચીજોમાં આંશિક રાહત

Also Read

મોંઘવારીનો મોટો ઝટકો! પેટ્રોલ ₹18 અને ડીઝલ ₹35 સુધી મોંઘું થઈ શકે – ચૂંટણી બાદ ભાવવધારાની શક્યતા

જ્યારે ઈંધણ અને વીજળી (જેમાં ફુગાવો -3.78% થી વધીને 1.05% થયો છે) મોંઘા થયા છે, ત્યારે ઉત્પાદિત ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં પણ વધારો જોવા મળ્યો છે. મૂળભૂત ધાતુઓ અને બિન-ખાદ્ય વસ્તુઓના ભાવ વધવાને કારણે ઉદ્યોગો માટે કાચા માલનો ખર્ચ વધી રહ્યો છે.

Also Read

IPL 2026: RCBના હોમ ગ્રાઉન્ડ પર બેટ્સમેનનો તોફાન? લખનઉ માટે કઠિન ચેલેન્જ

જોકે, આ નકારાત્મક સમાચારો વચ્ચે સામાન્ય માણસ માટે રસોડાના બજેટમાં થોડી રાહત જોવા મળી છે. ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓનો જથ્થાબંધ ફુગાવો ફેબ્રુઆરીના 2.19% થી ઘટીને માર્ચમાં 1.90% થયો છે. ખાસ કરીને શાકભાજીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે, જેનો ફુગાવાનો દર 4.73% થી ઘટીને માત્ર 1.45% રહ્યો છે.

છૂટક ફુગાવો અને RBIની રણનીતિ

જથ્થાબંધ ફુગાવાની સાથે ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (CPI) એટલે કે છૂટક ફુગાવો પણ વધ્યો છે. માર્ચમાં છૂટક ફુગાવો 3.4 ટકા નોંધાયો છે, જે પાછલા મહિનાના 3.21 ટકા કરતા વધુ છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) માટે આ આંકડા ચિંતાનો વિષય છે, કારણ કે કેન્દ્રીય બેંક તેની નાણાકીય નીતિ નક્કી કરવા માટે મુખ્યત્વે છૂટક ફુગાવાને જ ધ્યાનમાં લે છે.

વધતા જતા બાહ્ય જોખમો અને તેલના ભાવમાં અનિશ્ચિતતાને જોતા, RBIએ તાજેતરમાં તેની દ્વિ-માસિક સમીક્ષામાં વ્યાજ દરો (રેપો રેટ) માં કોઈ ફેરફાર ન કરવાનો નિર્ણય લીધો હતો. બેંક હાલ ‘Wait and Watch’ની નીતિ અપનાવી રહી છે જેથી આર્થિક વૃદ્ધિને નુકસાન પહોંચાડ્યા વિના ફુગાવાને કાબૂમાં રાખી શકાય.

સરકારી હસ્તક્ષેપ: એક્સાઈઝ ડ્યુટીમાં ઘટાડો

ક્રૂડ ઓઈલના વધતા ભાવની સીધી અસર ભારતીય ગ્રાહકોના ખિસ્સા પર ન પડે તે માટે કેન્દ્ર સરકારે સક્રિય ભૂમિકા ભજવી છે. 26 માર્ચે સરકારે એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લઈને પેટ્રોલ અને ડીઝલ પરની એક્સાઈઝ ડ્યુટીમાં પ્રતિ લિટર ₹10નો મોટો ઘટાડો કર્યો હતો. સરકારનો ઉદ્દેશ્ય તેલ કંપનીઓ પર વધતા બોજને હળવો કરવાનો અને તે સુનિશ્ચિત કરવાનો હતો કે આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવવધારાનો સીધો બોજ સામાન્ય જનતા પર ન નાખવામાં આવે.